กรณีที่มีการเปิดเผยถึงข้อมูลข้างต้นว่า สีปัสสาวะ สามารถบอกเพศลูกได้ หากปัสสาวะสีเหลืองเข้มจะได้ลูกชาย สีเหลืองอ่อนจะได้ลูกสาว โดยจากการตรวจสอบแล้วนั้น สีของปัสสาวะเกิดจากสารบิลลิรูบิน ไม่ได้เกี่ยวข้องกับเพศของทารกในครรภ์แต่อย่างใด โดยความเข้มของสีขึ้นอยู่กับปริมาณน้ำในร่างกายเป็นหลัก หากดื่มน้ำน้อยปัสสาวะจะมีสีเข้มขึ้น

จากการทบทวนหลักฐานทางวิชาการในปัจจุบัน พบว่า ยังไม่มีข้อมูลเพียงพอที่จะสรุปได้ว่า กรุ๊ปเลือด AB มีความสัมพันธ์กับการเพิ่มความเสี่ยงของโรคมะเร็งลำไส้ เนื่องจากผลการศึกษาวิจัยส่วนใหญ่ยังมีความไม่สอดคล้องกันและมีข้อจำกัด จึงไม่สามารถยืนยันความเป็นเหตุและผลได้โดยตรง นอกจากนี้ ข้อความที่ระบุว่า มีความเสี่ยงมากกว่า 3 เท่า นั้น อาจเป็นการอ้างอิงผลจากการศึกษาบางฉบับในบริบทที่จำกัด ซึ่งยังจำเป็นต้องตีความด้วยความระมัดระวัง เนื่องจากอาจไม่ได้มีการควบคุมปัจจัยเสี่ยงสำคัญอื่น ๆ อย่างครบถ้วน เช่น อายุ พฤติกรรมการบริโภคอาหาร การสูบบุหรี่ การดื่มแอลกอฮอล์ ภาวะน้ำหนักเกิน หรือประวัติครอบครัว ซึ่งล้วนเป็นปัจจัยที่มีบทบาทต่อความเสี่ยงของมะเร็งลำไส้อย่างมีนัยสำคัญ ดังนั้นการลดความเสี่ยงของมะเร็งลำไส้จึงควรมุ่งเน้นที่การลดปัจจัยเสี่ยงดังกล่าว และเข้ารับการตรวจคัดกรองตามคำแนะนำของบุคลากรทางการแพทย์ ซึ่งเป็นแนวทางที่ได้รับการยอมรับว่า มีประสิทธิภาพในการส่งเสริมสุขภาพและลดความเสี่ยงของโรคได้

การเดินสามารถช่วยลดไขมันพอกตับได้ ประเด็นนี้ถือว่าสอดคล้องกับหลักการแพทย์และแนวทางเวชปฏิบัติในปัจจุบัน โดยการเดินนั้นเป็นการออกกำลังกายแบบแอโรบิกระดับเบาถึงปานกลาง สามารถช่วยเผาผลาญไขมัน เพิ่มความไวต่ออินซูลิน และลดการอักเสบในร่างกาย ซึ่งล้วนเป็นกลไกสำคัญในการลดไขมันสะสมในตับได้

ประเด็นข้างต้นนั้น มีทั้งข้อมูลจริงและส่วนที่คลาดเคลื่อน โดยในทางการแพทย์ยอมรับว่า “กลิ่น” อาจสัมพันธ์กับภาวะผิดปกติบางอย่าง เช่น กลิ่นคล้ายผลไม้หมัก ในภาวะ Diabetic ketoacidosis หรือก็คือ ภาวะเลือดเป็นกรดจากเบาหวาน และกลิ่นแอมโมเนีย ในผู้ป่วยไตเสื่อมระยะรุนแรง แต่ลักษณะเหล่านี้มักเกิดในระยะที่โรครุนแรงแล้ว ไม่ใช่สัญญาณระยะเริ่มต้น ขณะเดียวกัน กลิ่นจากร่างกายสามารถเปลี่ยนแปลงได้จากปัจจัยทั่วไป เช่น อาหาร สุขอนามัย เหงื่อ หรือจุลชีพบนผิวหนัง จึงไม่สามารถใช้กลิ่นเป็นเครื่องมือคัดกรองหรือวินิจฉัยโรคได้อย่างแม่นยำเพียงอย่างเดียว จำเป็นจะต้องพิจารณาร่วมกับอาการอื่นและการตรวจทางการแพทย์ควบคู่กันไป

ถึงแม้ว่า “กระเทียมดำ” จะมีประโยชน์ แต่ กรมอนามัย ยังแนะนำให้รับประทานเป็นเพียงแค่อาหารที่กินเสริมเข้าไป โดยไม่สามารถทดแทนหรือกินแทนยารักษาโรคได้ และควรกินในปริมาณที่พอดีประมาณไม่เกิน 1 หัวต่อวัน (ยังไม่มีงานวิจัยในระยะยาวที่ยืนยันผลข้างเคียง แต่หลายงานวิจัยมีการให้กลุ่มทดลองรับประทานประมาณ 1-2 หัว) และไม่ควรรับประทานต่อเนื่อง รวมทั้งควรกินอาหารที่มีประโยชน์ให้หลากหลายเพื่อสุขภาพที่ดีในระยะยาว กระเทียมดำ เกิดจากการนำกระเทียมขาวสดมาผ่านกระบวนการบ่ม (Aging) ที่อุณหภูมิประมาณ 60-90 องศาเซลเซียส และความชื้นสัมพัทธ์ 80-90% เป็นเวลานาน 15-90 วัน ทำให้เกิดปฏิกิริยาทางเคมีที่เรียกว่า Maillard Reaction ซึ่งเปลี่ยนสารอาหารภายในให้มีประสิทธิภาพสูงขึ้น

ข้อมูลที่เผยแพร่มีการนำข้อเท็จจริงบางส่วนมาใช้ แต่การเชื่อมโยงอาการกับการตรวจพบมะเร็งตับในระยะเริ่มต้นยังมีข้อจำกัด การตีความในลักษณะนี้อาจทำให้เกิดความเข้าใจที่คลาดเคลื่อนเกี่ยวกับการคัดกรองโรค ในปัจจุบันชี้ว่า มะเร็งตับ (Hepatocellular carcinoma) ในระยะแรกมักไม่มีอาการจำเพาะ การวินิจฉัยที่มีประสิทธิภาพยังคงอาศัยการตรวจติดตามในกลุ่มเสี่ยง เช่น การอัลตราซาวด์ตับร่วมกับการตรวจเลือดตามคำแนะนำของแพทย์ อาการที่มีการกล่าวถึง เช่น กลิ่นปากผิดปกติ อาการคันตามตัว อาจมีความสัมพันธ์กับความผิดปกติของตับในบางภาวะ แต่ไม่สามารถใช้เป็นเครื่องมือคัดกรองโรคได้อย่างแม่นยำ อีกทั้งในทางการแพทย์อาการเหล่านี้จัดเป็น อาการไม่จำเพาะ และไม่สามารถใช้เป็นตัวบ่งชี้มะเร็งตับได้โดยตรง

ฝุ่น pm 2.5 ส่งผลเสียต่อผิวหนังผ่านกลไกหลายชนิดทั้งโดยตรงหรือผ่านกลไกกระตุ้นการอักเสบภายในเซลล์ ผลที่เกิดขึ้นทำให้ผิวเสียน้ำจึงมีอาการแห้ง ทำให้เกิดอาการอักเสบคัน เกิดการระคายเคือง ทำให้สีผิวหมองคล้ำไม่สม่ำเสมอ กระตุ้นสิวให้กำเริบ และทำให้โรคผิวหนังที่เป็นอยู่แล้วมีอาการแย่ลงได้เช่น ภูมิแพ้ผิวหนัง (atopic eczema), สะเก็ดเงิน (psoriasis), ผื่นอักเสบจากผิวแห้งในผู้สูงอายุ (xerotic eczema)

ตามที่มีการเผยแพร่ข้อมูลเกี่ยวกับ 8 สัญญาณของมะเร็งลำไส้ใหญ่ระยะเริ่มต้น คือ 1. ปวดท้องตื้อ ๆ 2. อุจจาระมีเลือดปน 3. น้ำหนักลดอย่างรวดเร็ว 4. เหนื่อยล้าเรื้อรัง 5. อ่อนเพลีย 6. ปวดทวารหนัก 7. โรคระบบทางเดินอาหารเรื้อรัง 8. พฤติกรรมการขับถ่ายเปลี่ยนไป เมื่อพิจารณาตามหลักฐานเชิงคลินิกและระบาดวิทยา อาการที่กล่าวถึงส่วนใหญ่จัดเป็นอาการไม่จำเพาะ ซึ่งสามารถพบได้ในหลายภาวะของระบบทางเดินอาหาร เช่น โรคลำไส้อักเสบ ริดสีดวงทวาร หรือภาวะลำไส้แปรปรวน เป็นต้น

กรณีคำแนะนำเกี่ยวกับ “ซองกันชื้นและสำลีในขวดยา” ที่หลายคนเข้าใจว่าควรเก็บไว้ตลอดการใช้งานนั้น ตามหลักเภสัชกรรม เมื่อเปิดขวดยาแล้ว ควรนำสำลีออกทันทีเพราะมีไว้เพียงกันกระแทกระหว่างขนส่ง และไม่ควรใส่กลับเข้าไป เนื่องจากอาจนำความชื้นและสิ่งปนเปื้อนเข้าสู่ยาได้ ในส่วนของซองกันชื้น แม้จะมีหน้าที่ดูดความชื้นในขั้นตอนการผลิต แต่เมื่อเปิดใช้งานบ่อยครั้ง ซองจะดูดความชื้นจากอากาศและอาจกลายเป็นแหล่งสะสมความชื้นแทน ทำให้ตัวยาด้านในเสื่อมสภาพเร็วขึ้น ดังนั้น การเก็บรักษายาที่ถูกต้อง เช่น เก็บในที่แห้ง อุณหภูมิห้อง ปิดฝาให้สนิท และหลีกเลี่ยงความชื้นและความร้อน จึงเป็นสิ่งสำคัญที่ช่วยให้ยายังคงประสิทธิภาพในการรักษาได้อย่างเหมาะสม ควรปฏิบัติตามคำแนะนำบนฉลากยา และหากมีข้อสงสัยเกี่ยวกับการเก็บรักษา ควรสอบถามแพทย์หรือเภสัชกรเพื่อความปลอดภัยในการใช้ยา

เช็กให้ชัวร์ก่อนหลงเชื่อ เนื่องจากโรคไข้หูดับ เกิดจากการติดเชื้อแบคทีเรีย Streptococcus suis ซึ่งเป็นเชื้อที่พบได้ในสุกร โดยสามารถติดต่อสู่คนได้ทั้งจากการบริโภคเนื้อหมูดิบหรือปรุงไม่สุก และการสัมผัสเนื้อหมูดิบหรือเลือดสุกรผ่านทางบาดแผล รอยถลอก หรือเยื่อบุต่าง ๆ เช่น เยื่อบุตา แต่ความเสี่ยงของการติดเชื้อจากการสัมผัสเพียงอย่างเดียวในผิวหนังปกตินั้นต่ำ และการติดเชื้อผ่านการสัมผัสผิวหนังปกติที่ไม่มีบาดแผลสามารถพบได้น้อย ทั้งนี้ ควรตระหนักถึงความปลอดภัยในการบริโภคและการเตรียมอาหาร โดยเฉพาะผู้ที่มีความเสี่ยงสูง ได้แก่ ผู้ที่ประกอบอาชีพเกี่ยวข้องกับสุกร เช่น คนเชือดหมู พ่อค้าเขียงหมู หรือผู้ที่เตรียมอาหารจากเนื้อหมูดิบโดยไม่สวมอุปกรณ์ป้องกัน ดังนั้นการป้องกันที่เหมาะสม ได้แก่ การปรุงเนื้อหมูให้สุก การแยกอุปกรณ์ระหว่างอาหารดิบและสุก การล้างมืออย่างถูกต้อง และการสวมถุงมือเมื่อมีบาดแผลหรือมีความเสี่ยงสัมผัสเชื้อ

ปัจจุบันยังไม่มีหลักฐานเชิงประจักษ์ใดยืนยันว่า การกินข้าวที่แช่เย็นจะเพิ่มความเสี่ยงของโรคมะเร็ง ความเข้าใจที่ผิด เกิดจากการนำประเด็นความเสี่ยงด้านอาหารเป็นพิษมาขยายความจนเกินจริง โดยการเก็บข้าวสุกไว้ที่อุณหภูมิห้องนานเกินไป จะทำให้เชื้อแบคทีเรียเจริญเติบโตได้ เช่น เชื้อแบคทีเรีย Bacillus cereus จะสามารถเจริญเติบโตและสร้างสารพิษที่ทำให้เกิดอาการอาหารเป็นพิษ เช่น คลื่นไส้ อาเจียน หรือท้องเสีย แต่สารพิษจากเชื้อดังกล่าวมักทำให้เกิดอาการแบบเฉียบพลันไม่ได้ก่อโรคเรื้อรังแต่อย่างใด การเก็บรักษาข้าวที่หุงสุกแล้วในตู้เย็นอย่างถูกวิธีภายใน 1-2 ชั่วโมง และนำมาอุ่นให้ร้อนอย่างทั่วถึงก่อนรับประทาน ถือเป็นวิธีที่ปลอดภัยและช่วยลดความเสี่ยงการปนเปื้อนของเชื้อโรคได้ ดังนั้นข้อมูลที่เผยแพร่จึงเป็นการเชื่อมโยงประเด็นที่คลาดเคลื่อนและไม่มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์รองรับ

จากประเด็นที่มีการแชร์ต่อกันข้างต้น เป็นข้อมูลที่ไม่ถูกต้องทางการแพทย์ และมีลักษณะเป็นการเหมารวมที่ก่อให้เกิดความเข้าใจผิดในประชาชน เนื่องจากโรคสะเก็ดเงิน (Psoriasis) และโรคเรื้อน (Leprosy หรือ Hansen’s disease) เป็นโรคที่มีสาเหตุ กลไกการเกิดโรค และแนวทางการรักษาที่แตกต่างกันอย่างชัดเจน แม้ว่า สมุนไพรบางชนิดอาจมีฤทธิ์ช่วยบรรเทาอาการอักเสบหรืออาการทางผิวหนังได้ในระดับหนึ่ง แต่ในปัจจุบันยังไม่มีหลักฐานทางวิชาการที่มีคุณภาพเพียงพอที่ยืนยันว่า สมุนไพรสามารถใช้ทดแทนการรักษามาตรฐานสำหรับโรคสะเก็ดเงินหรือโรคเรื้อนได้อย่างมีประสิทธิภาพและปลอดภัย การกล่าวอ้างว่า ต้องใช้ยาสมุนไพรโบราณเท่านั้น จึงไม่สอดคล้องกับองค์ความรู้ทางการแพทย์ปัจจุบัน ทั้งนี้ โรคสะเก็ดเงินเกิดจากความผิดปกติของภูมิคุ้มกัน ขณะที่โรคเรื้อนเกิดจากเชื้อแบคทีเรีย ซึ่งทั้งสองโรคมีแนวทางการรักษาตามมาตรฐานสากลที่ได้ผลดีและปลอดภัย สามารถควบคุมหรือรักษาให้หายขาดได้

อาการชาเป็นสิ่งที่พบได้บ่อยและส่วนใหญ่มักไม่อันตราย เช่น ชาจากการนั่งหรือนอน ทับแขนหรือขานาน ๆ ซึ่งเป็นเพียงชั่วครู่และหายไปเอง แต่บางลักษณะอาจเป็นสัญญาณของโรคที่ควรปรึกษาแพทย์ ได้แก่ 1. อาการชาที่เกิดขึ้นทันทีทันใดโดยเฉพาะครึ่งซีกของร่างกาย เช่น ชาที่หน้า แขน หรือขาข้างใดข้างหนึ่ง อาจร่วมกับอ่อนแรง พูดไม่ชัด ปากเบี้ยว ปวดศีรษะรุนแรง หรือการมองเห็นผิดปกติ ซึ่งอาจเป็นสัญญาณของโรคหลอดเลือดสมอง 2. อาการชาร่วมกับอ่อนแรงหรือขยับแขนขาได้ลำบาก ทำของตกบ่อย หรือเดินแล้วเท้าลาก 3. มีอาการชาร่วมกับควบคุมการขับถ่ายปัสสาวะอุจจาระไม่ได้ เช่น ปัสสาวะไม่ออกหรือกลั้นไม่ได้ 4. อาการชาที่ลุกลามเร็วจากปลายมือปลายเท้าขึ้นมา 5. อาการชาที่เป็นนานหลายวันหรือหลายสัปดาห์โดยไม่ดีขึ้น 6. อาการชาที่มีการทรงตัวผิดปกติร่วมด้วย เช่น เดินเซหรือทรงตัวลำบาก

ไขมันในช่องท้อง (Visceral fat) จะหลั่งสารกลุ่มอะดิโพไคน์ (adipokine) ที่มีฤทธิ์เพิ่มการอักเสบได้ เช่น MCP-1, TNF-alpha เป็นต้น ผลของสารเหล่านี้จะทําให้ร่างกายเกิดภาวะดื้ออินซูลิน และเกิดภาวะไขมันในเลือดสูง ภาวะไขมันพอกตับ จนนําไปสู่โรคหัวใจและหลอดเลือด การควบคุมอาหาร เลือกทานอาหารที่มีประโยชน์ ควบคุมพลังงานต่อวันให้เหมาะ สม และการออกกําลังกายให้ได้สัปดาห์ละ 150 นาที จะเกิดผลดีต่อสุขภาพ ช่วยลดไขมันช่องท้อง และลดความเสี่ยงต่อภาวะหัวใจและหลอดเลือดได้ นอกจากนี้ ทุกคนที่น้ำหนักตัวเกินหรืออ้วน ซึ่งอาจประเมินได้จากเส้นรอบเอวมากกว่า 90 เซนติเมตรในผู้ชาย หรือ 80 เซนติเมตรในผู้หญิง ควรลดน้ำหนักขั้นต่ำ 5% เพื่อให้เกิดผลดีต่อสุขภาพ

กลิ่นคนแก่ หรือ กลิ่นผู้สูงวัย เป็นกลิ่นเฉพาะตัวที่พบได้ในผู้มีอายุ 60 ปีขึ้นไป ซึ่งเป็นกลิ่นอับคล้ายไขมันหรือขี้ผึ้งเก่า เกิดจากการเปลี่ยนแปลงของผิวหนังตามวัย ไม่ได้เกี่ยวข้องกับความถี่ในการอาบน้ำแต่อย่างใด กลิ่นดังกล่าวมีสาเหตุหลักจากสาร ‘โนเนนาล’ (Nonenal) ที่เกิดจากการสลายตัวของกรดไขมันบนผิวหนัง ซึ่งสารนี้มีคุณสมบัติไม่ละลายน้ำ การอาบน้ำด้วยสบู่ทั่วไปจึงไม่สามารถกำจัดกลิ่นนี้ได้หมดจด เพราะเป็นกลไกตามธรรมชาติของผู้สูงอายุ

โรคโควิด 19 สายพันธุ์ BA.3.2 หรือ “Cicada” จัดเป็นสายพันธุ์ย่อยของโอมิค รอน ซึ่งองค์การอนามัยโลกได้จัดให้อยู่ในกลุ่มสายพันธุ์ที่ต้องติดตาม เนื่องจากมีการกลายพันธุ์ และอาจมีศักยภาพในการหลบหลีกภูมิคุ้มกัน อย่างไรก็ตาม จากข้อมูลการเฝ้าระวังในระดับสากลพบว่า สายพันธุ์ดังกล่าวยังมีสัดส่วนการตรวจพบในระดับต่ำ และยังไม่ใช่สายพันธุ์หลักที่กำลังแพร่ระบาดในปัจจุบัน อีกทั้งยังไม่ปรากฏหลักฐานเชิงประจักษ์ว่า สามารถก่อให้เกิดความรุนแรงของโรคมากกว่าสายพันธุ์โอมิครอนอื่น

จากสถานการณ์ที่พบผู้เสพยามีอาการคล้ายซอมบี้ เป็นข่าวเหตุการณ์จากต่างประเทศ ปัจจุบันยังไม่มีรายงานการพบผู้ใช้ยาไซลาซีน (Xylazine) ที่มีอาการดังกล่าวในประเทศไทยตามที่เป็นข่าว โดยยาไซลาซีนมีการควบคุมอย่างเข้มงวด และเคยถูกใช้เพื่อมอมยารูดทรัพย์เท่านั้น ส่วนยาที่ต้องเฝ้าระวังจริงคือ ‘อีโทมิเดต’ ที่ลักลอบผสมในบุหรี่ไฟฟ้า ซึ่งเป็นวัตถุออกฤทธิ์ประเภท 2 มีโทษรุนแรง

โดยปกติเวลาอากาศร้อน ร่างกายจะพยายามรักษาอุณหภูมิให้คงที่สบายตัว ด้วยการมีเหงื่อ เมื่อเหงื่อระเหยจะทำให้ร่างกายเย็นลง ซึ่งคนไข้เบาหวานจะมีความเสี่ยง และปัญหาในช่วงอากาศร้อนมากกว่าคนทั่วไป ด้วยเหตุดังนี้ 1. คนไข้เบาหวาน มีปัญหาหลอดเลือดไม่ดี ทำให้การไหลเวียนของเลือดใต้ผิวหนังระบายความร้อนไม่ดี 2. ระบบประสาทอัตโนมัติที่ควบคุมต่อมเหงื่อทำงานไม่ปกติ ทำให้ไม่มีเหงื่อ การระบายความร้อนด้วยการระเหยของเหงื่อที่ผิวหนังจึงทำได้ไม่ดี 3. การออกฤทธิ์ของอินซูลิน เปลี่ยนแปลงไป ทำให้ระดับน้ำตาลไม่คงที่ 4. ยามีโอกาสเสื่อมจากความร้อนได้ง่าย ทำให้ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดไม่ได้ 5. ถ้าระดับน้ำตาลในเลือดสูง น้ำจะถูกขับออกมาทางปัสสาวะมากขึ้น ทำให้ร่างกายยิ่งขาดน้ำมากขึ้น

สัญญาณเตือนฮีทสโตรกในเด็ก ที่พ่อแม่ต้องสังเกต คือ อ่อนเพลียผิดปกติ เล่นต่อไม่ไหว ตัวแดงเหมือนมีไข้ แต่เมื่อจับกลับรู้สึกตัวเย็น คลื่นไส้ อาเจียน ปวดศีรษะ กระวนกระวาย สับสน พูดจาไม่รู้เรื่อง กล้ามเนื้อเป็นตะคริว ผิวหนังแห้ง ไม่มีเหงื่อ ชีพจรเต้นเร็วและแรง หมดสติ (ในรายรุนแรง) โดยวิธีปฐมพยาบาลเบื้องต้นเมื่อเด็กมีอาการฮีทสโตรก คือ การลดอุณหภูมิร่างกายอย่างถูกวิธี มีส่วนสำคัญในการช่วยชีวิตเด็ก ควรทำดังนี้ พาออกจากบริเวณร้อน ไปยังที่ร่มหรือห้องแอร์ จัดให้นอนราบ ยกเท้าสูงเล็กน้อย คลายหรือปลดเสื้อผ้าที่รัดแน่น ใช้ผ้าชุบน้ำเช็ดตัว โดยเฉพาะซอกคอ รักแร้ ขาหนีบ หากเด็กยังรู้สึกตัว ให้จิบน้ำทีละน้อย และรีบนำส่งโรงพยาบาลโดยเร็วที่สุด ทังนี้ ไม่ควรใช้น้ำเย็นจัดหรือน้ำแข็งราดตัว เพราะอาจทำให้ร่างกายช็อกหรือเกิดตะคริวรุนแรงได้

กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข แนะนำประชาชนในช่วงหน้าร้อนที่อาหารมักบูดเสียง่าย ขอให้หลีกเลี่ยงอาหารดิบ กึ่งสุกกึ่งดิบ และอาหารหมักดอง เช่น ปูดอง กุ้งแช่น้ำปลา เนื่องจากอุณหภูมิสูงทำให้เชื้อแบคทีเรียเจริญเติบโตเร็ว เสี่ยงเกิดโรคอาหารเป็นพิษ ท้องเสีย และอาเจียนได้ง่าย พร้อมทั้งย้ำให้เลือกซื้อวัตถุดิบจากแหล่งที่สะอาด ปรุงอาหารให้สุกทั่วถึงทุกครั้ง เก็บอาหารอย่างถูกสุขลักษณะ และยึดหลัก “กินร้อน ช้อนกลาง ล้างมือ” รักษาความสะอาดในการเตรียมอาหาร เพื่อลดความเสี่ยงโรคอาหารเป็นพิษ หากมีอาการรุนแรงควรดื่มสารละลายเกลือแร่และรีบพบแพทย์ทันที

ในสัปดาห์ที่ 13-14/2569 (22 มีนาคม – 4 เมษายน 2569) จากข้อมูลรายงานเฝ้าระวังไข้หวัดใหญ่และเชื้อสาเหตุโรคทางเดินหายใจ (โครงการ Flu-RightSize) โดยการสุ่มเก็บตัวอย่างส่งตรวจทางห้องปฏิบัติการ จากการสุ่มตรวจตัวอย่าง 268 ราย พบเชื้อสูงถึงร้อยละ 68.7 ซึ่งแชมป์อันดับหนึ่งคือ Parainfluenza type 1-4 ซึ่งกลุ่มผู้ป่วยที่มีอาการรุนแรงจนต้องนอนโรงพยาบาล (SARI) ข้อมูลระบาดวิทยาชี้ว่า “เด็กเล็กกลุ่มอายุต่ำกว่า 5 ปี” คือกลุ่มที่ป่วยมากที่สุด โดยครองสัดส่วนสูงถึงร้อยละ 70.6 ของผู้ป่วยที่มีอาการรุนแรงทั้งหมด เชื้อก่อโรคหลักยังคงเป็น Parainfluenza และ Rhinovirus ซึ่งมักทำให้เกิดอาการไอ เจ็บคอ และมีไข้ต่ำ ๆ แม้ส่วนใหญ่อาการจะไม่รุนแรงและหายได้เอง แต่สำหรับเด็กเล็กและผู้สูงอายุที่มีโรคประจำตัวอาจนำไปสู่ภาวะแทรกซ้อนได้

กรณีที่มีการเผยแพร่คลิปบนสื่อออนไลน์ โฆษณาผลิตภัณฑ์ “D-Sure Gold” โดยมีรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุขถือผลิตภัณฑ์ดังกล่าว และระบุกระทรวงสาธารณสุขประกาศว่า เป็นผลิตภัณฑ์แรกของโลกที่สามารถรักษาโรคเบาหวานให้หายขาดได้ภายในครั้งเดียว ไม่ต้องใช้ยา หรือฉีดอินซูลิน พร้อมเชิญชวนให้ติดต่อสั่งซื้อ นั้น ตรวจสอบแล้วพบว่า เป็นคลิปปลอมที่มีการตัดต่อคลิปรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุขขณะปฏิบัติภารกิจ และมีการโฆษณาคุณประโยชน์ คุณภาพหรือสรรพคุณอันเป็นเท็จ โดยแอบอ้างชื่อกระทรวงสาธารณสุขเพื่อสร้างความน่าเชื่อถือ อีกทั้งผลิตภัณฑ์ดังกล่าวไม่ได้รับอนุญาตจากสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) จึงขอให้ประชาชนอย่าหลงเชื่อ อาจเสียโอกาสในการรักษาและเกิดอันตรายต่อสุขภาพได้

ในทางวิทยาศาสตร์ ความเสียหายที่เกิดขึ้นกับพืชจากการสัมผัสกับน้ำอัดลมสามารถอธิบายได้จากหลายปัจจัย อาทิเช่น ความเป็นกรดของเครื่องดื่ม (ซึ่งโดยทั่วไปมีค่า pH อยู่ระหว่าง 2.5–3.5) ปริมาณน้ำตาลที่สูง หรือองค์ประกอบทางเคมีบางชนิดที่อาจส่งผลกระทบโดยตรงต่อเนื้อเยื่อของพืช อย่างไรก็ตาม กลไกเหล่านี้เกิดขึ้นในสภาพแวดล้อมภายนอก ซึ่งมีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญจากสภาพแวดล้อมภายในร่างกายมนุษย์ ร่างกายมนุษย์มีกลไกการรักษาสมดุลที่มีประสิทธิภาพสูง โดยเฉพาะอย่างยิ่งการควบคุมความเป็นกรด-ด่างของเลือดให้อยู่ในช่วงประมาณ 7.35–7.45 ดังนั้น การบริโภคน้ำอัดลมซึ่งมีความเป็นกรด จะไม่ส่งผลให้เกิดการเปลี่ยนแปลงของสภาพแวดล้อมภายในร่างกายในระดับที่สามารถทำลายหรือยับยั้งเซลล์มะเร็งได้โดยตรง

กระทรวงสาธารณสุข เฝ้าระวังสถานการณ์โรคตับอักเสบเออย่างใกล้ชิด หลังข้อมูลจากระบบเฝ้าระวังโรคพบผู้ป่วยเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง และสูงกว่าช่วงเดียวกันของปีก่อนประมาณ 2 เท่า โดยกระจุกตัวในพื้นที่ภาคกลางและภาคตะวันออก อาทิ กรุงเทพมหานคร ชลบุรี ระยอง และจันทบุรี ซึ่งถือเป็นสัญญาณเตือนความเสี่ยงของการระบาดเป็นกลุ่มก้อนในช่วงฤดูร้อน โรคตับอักเสบเอ เป็นโรคติดต่อที่แพร่ผ่านอาหารและน้ำที่ปนเปื้อนเชื้อ เข้าสู่ร่างกายผ่านทางอุจจาระสู่ปาก มักพบในอาหารที่ปรุงไม่สุก น้ำดื่ม หรือน้ำแข็งที่ไม่ได้มาตรฐาน ในระยะแรกอาการอาจไม่ชัดเจน เช่น มีไข้ อ่อนเพลีย เบื่ออาหาร คลื่นไส้ ก่อนจะมีอาการเด่นชัด เช่น ตัวเหลือง ตาเหลือง และปัสสาวะสีเข้ม ทั้งนี้ ผู้ติดเชื้อบางรายอาจไม่มีอาการ แต่ยังสามารถแพร่เชื้อได้ ทั้งนี้ โรคมีระยะฟักตัวเฉลี่ยประมาณ 28 วัน ทำให้ผู้ป่วยจำนวนมากไม่ทราบแหล่งที่มาของการติดเชื้อ และเชื้อสามารถแพร่ได้ตั้งแต่ก่อนแสดงอาการ ส่งผลให้การควบคุมโรคมีความท้าทาย โดยเฉพาะในพื้นที่ที่มีพฤติกรรมการบริโภคอาหารจากหลายแหล่ง

หนังสือพิมพ์ไม่เหมาะนำมาใช้สำหรับห่ออาหาร เพราะอาจปนเปื้อนจากหมึกพิมพ์และสารเคมี รวมถึงกระดาษหนังสือพิมพ์สะสมฝุ่น เชื้อจุลินทรีย์ และสิ่งสกปรกจากการขนส่งและการใช้งาน เมื่อสัมผัสความร้อนและน้ำมัน สารพิษและสิ่งสกปรกจะปนเปื้อนสู่อาหารทันที แม้จะใช้พลาสติกรองก่อนห่อ ก็ยังไม่ปลอดภัย 100% เพราะหากพลาสติกบาง ฉีกขาด หรือไม่ทนความร้อน สารพิษก็ยังสามารถรั่วซึมได้ จึงควรเลือกใช้บรรจุภัณฑ์ที่มีสัญลักษณ์ Food Grade หรือได้มาตรฐาน เช่น กระดาษฟู้ดเกรด (Food Grade) หรือกล่องอาหารมาตรฐาน ภาชนะสะอาด ทนความร้อน ปลอดภัย