โพสต์หลายโพสต์ในเฟซบุ๊กแชร์คำกล่าวอ้างว่าสเปรย์พ่นคอชนิดหนึ่งสามารถ “ลดและยับยั้งเชื้อโควิด-19” คำกล่าวอ้างนี้ทำให้เข้าใจผิด ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพอธิบายว่าสเปรย์พ่นคอยังไม่ได้รับการพิสจน์ว่าสามารถรักษาหรือบรรเทาโรคโควิด-19 นอกจากนี้ โพสต์ที่ทำให้เข้าใจผิดดังกล่าวยังแชร์คำกล่าวอ้างเท็จเกี่ยวกับวิธีการรักษาอาการในบ้านที่ผู้เชี่ยวชาญได้อธิบายไปแล้วว่าไม่สามารถใช้รักษาการติดเชื้อโควิด-19 ได้จริง

คำกล่าวอ้างที่ระบุว่ารัฐบาลญี่ปุ่นได้ประกาศจะเลิกใช้เตาอบไมโครเวฟทั่วประเทศภายในปี 2564 โดยประชาชนหรือองค์กรที่ฝ่าฝืนมาตรการจะมีโทษทางกฏหมาย ได้ถูกแชร์ออกไปในหลายโพสต์ทางเฟซบุ๊ก คำกล่าวอ้างนี้เป็นเท็จ รัฐบาลญี่ปุ่นไม่เคยประกาศห้ามใช้งานเตาอบไมโครเวฟ สำนักข่าว AFP พบว่าเนื้อหาดังกล่าวถูกเผยแพร่ในบทความออนไลน์ของเว็บไซต์ที่ผลิตเนื้อหาล้อเลียนเสียดสีในประเทศรัสเซีย

คำกล่าวอ้างที่ระบุว่าน้ำสับปะรดร้อนสามารถฆ่าเซลล์มะเร็ง ได้ถูกแชร์อย่างต่อเนื่องในหลายโพสต์ทางเฟซบุ๊ค คำกล่าวอ้างนี้ทำให้เข้าใจผิด นักวิทยาศาสตร์กล่าวว่ายังไม่มีหลักฐานเพียงพอที่จะยืนยันได้ว่าน้ำสับปะรดสามารถใช้รักษาหรือป้องกันโรคมะเร็งได้อย่างมีประสิทธิภาพ

คลิปวิดีโอที่มียอดรับชมหลายแสนครั้ง ได้นำเสนอวิธีการวินิจฉัยโรคหลอดเลือดในสมองตีบโดยการยืนขาข้างเดียว คำกล่าวอ้างนี้ทำให้เข้าใจผิด แม้ว่าจะมีงานวิจัยที่แนะนำว่าความสามารถในการยืนทรงตัวด้วยขาข้างเดียวนั้นเป็นหนึ่งในดัชนีที่ใช่วัดสุขภาพสมอง แต่นักประสาทวิทยากล่าวว่าวิธีนี้ไม่ใช่วิธีวินิจฉัยโรคหลอดเลือดในสมองตีบที่น่าเชื่อถือ และได้อธิบายว่าบุคคลที่มีอาการพูดลำบาก ปากเบี้ยว หรือแขนขาอ่อนแรง ควรพบแพทย์โดยเร็ว

คำกล่าวอ้างที่ระบุว่าการดื่มน้ำปั่นจิงจูฉ่าย พืชสมุนไพรที่มักจะถูกนำมาใช้ทำอาหารในแถบเอเชีย สามารถช่วย “รักษาโรคมะเร็ง” ได้ถูกแชร์หลายพันครั้งในโพสต์ทางเฟซบุ๊ก คำกล่าวอ้างนี้เป็นเท็จ ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพเตือนว่าไม่มีหลักฐานเพียงพอที่จะสนับสนุนคำกล่าวอ้างดังกล่าว ขณะที่สถาบันมะเร็งแห่งชาติระบุว่าคำกล่าวอ้างเป็น “ข่าวปลอม”

คำกล่าวอ้างที่ระบุว่า “กัญชาดองน้ำผึ้ง” สามารถใช้รักษาโรคได้กว่า 40 ชนิด ซึ่งรวมไปถึงโรคอัลไซเมอร์ เบาหวาน และความดันโลหิตสูง ได้ถูกแชร์หลายร้อยครั้งในหลายโพสต์ทางเฟซบุ๊ก คำกล่าวอ้างนี้ทำให้เข้าใจผิด ไม่มีหลักฐานยืนยันว่าการใช้กัญชาดองน้ำผึ้งจะสามารถรักษาโรคต่างๆ ตามที่ถูกกล่าวอ้างในโพสต์ ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพกล่าวว่าผู้ป่วยควรปรึกษาแพทย์ถ้ามีความกังวลด้านสุขภาพ

คำกล่าวอ้างที่ระบุว่าองค์การอนามัยโลกคัดเลือกมะละกอเป็น “ผลไม้ที่มีคุณค่าทางโภชนาการสูงสุดในโลก” เป็นปีที่สอง ได้ถูกแชร์ออกไปในหลายโพสต์ทางสื่อสังคมออนไลน์ในประเทศไทย คำกล่าวอ้างนี้ทำให้เข้าใจผิด องค์การอนามัยโลกกล่าวว่าแม้จะสนับสนุนให้รับประทานผักและผลไม้ แต่ไม่ได้แนะนำการรับประทานมะละกอเป็นพิเศษ

โพสต์หลายโพสต์ในสื่อสังคมออนไลน์ในไทยได้แชร์คำกล่าวอ้างว่าการ “กระโดดแรงๆ ราว 15-20 ครั้ง” สามารถรักษาอาการปัสสาวะลำบากในผู้สูงอายุได้ คำกล่าวอ้างนี้เป็นเท็จ ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพยืนยันกับ AFP ว่าคำกล่าวอ้างนี้เป็น “ข่าวปลอม 100%” และ “อันตรายมาก” เนื่องจากอาจจะส่งผลให้ผู้สูงอายุได้รับบาดเจ็บ

โพสต์ทางสื่อสังคมออนไลน์กล่าวว่าสภากาชาดประสบปัญหาขาดแคลนเลือดที่ใช้ได้ในช่วงปลายปี 2564 เนื่องจากเลือดที่ได้รับจากการบริจาคเป็นเลือดของผู้ที่รับการฉีดวัคซีนโควิด-19 ซึ่งต้องนำไปทิ้งเนื่องจากเลือดดังกล่าว “มีสีคล้ำและเป็นพิษ” คำกล่าวอ้างนี้เป็นเท็จ ผู้เชี่ยวชาญอธิบายว่าวัคซีนโควิด-19 ไม่มีผลต่อความเป็นพิษหรือสีของโลหิต สภากาชาดยืนยันว่าคำกล่าวอ้างดังกล่าวเป็นเท็จ พร้อมอธิบายว่าคนที่ได้รับวัคซีนโควิด-19 สามารถบริจาคโลหิตได้ 7 วันหลังการฉีดวัคซีน

คำกล่าวอ้างที่เตือนว่าการตรวจหาเชื้อโควิด-19 ด้วยการตรวจแบบ Polymerase Chain Reaction (PCR) ไม่แม่นยำและมีผลเสียต่อร่างกาย เพราะอาจสร้างความเสียหายต่อเส้นประสาทและสมอง ได้ถูกแชร์ออกไปอย่างต่อเนื่องในหลายโพสต์ทางเฟซบุ๊กในประเทศไทย อย่างไรก็ตาม ผู้เชี่ยวชาญยืนยันกับ AFP ว่าไม่มีหลักฐานที่สรุปได้ว่าการตรวจแบบ PCR นั้นอันตราย ขณะที่หน่วยงานด้านสุขภาพระหว่างประเทศอนุมัติวิธีการดังกล่าว ว่าเป็นวิธีมาตรฐาน (gold standard )ในการตรวจหาเชื้อโควิด-19

วิธีการรักษาและล้างพิษในเส้นเลือดฝอยโดยการใช้อ้อยดำและใบเตย ได้ถูกแชร์มาหลายปีติดต่อกันในสื่อสังคมออนไลน์ในประเทศไทย อย่างไรก็ตาม คำกล่าวอ้างนี้เป็นเท็จ ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพกล่าวไม่มีหลักฐานยืนยันได้ว่าสูตรดังกล่าวจะสามารถล้างพิษในเส้นเลือดได้จริง

คำแนะนำที่ระบุว่าการนำพลาสเตอร์ปิดแผลมาแปะสะดือสามารถช่วยบรรเทาอาการเมารถหรือเมาเรือ ได้ถูกแชร์ออกไปในหลายโพสต์ทางสื่อสังคมออนไลน์ในประเทศไทยอย่างต่อเนื่อง อย่างไรก็ตาม ผู้เชี่ยวชาญระบุว่าคำกล่าวอ้างนี้ไม่เป็นความจริง ขณะที่เจ้าหน้าที่สาธารณสุขอธิบายกับ AFP ว่าไม่มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ที่รองรับคำแนะนำดังกล่าว

คำกล่าวอ้างหนึ่งได้ถูกแชร์ไปในหลายโพสต์ทางเฟซบุ๊กว่า คลอรีนไดออกไซด์สามารถใช้รักษาโรคโควิด-19 ได้ โดยกล่าวว่าสารดังกล่าวสามารถ “ปราบ” โรคโควิด-19 ได้อย่างราบคาบ คำกล่าวอ้างนี้ทำให้เข้าใจผิด ยังมีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ไม่เพียงพอที่จะสรุปได้ว่า คลอรีนไดออกไซด์นั้นมีประสิทธิภาพในการรักษาโควิด-19 ผู้เชี่ยวชาญเตือนว่าไม่ควรนำสารดังกล่าวมาบริโภค ขณะที่กระทรวงสาธารณสุขของไทยยืนยัน ณ วันที่ 13 มกราคม 2565 ว่าไทยไม่อนุญาตให้ใช้คลอรีนไดออกไซด์เพื่อรักษาโรคโควิด-19

คำกล่าวอ้างที่ถูกแชร์ในหลายโพสต์ทางเฟซบุ๊กกล่าวว่า แป้งเป็นวิธีที่มีประสิทธิภาพสูงในการรักษาแผลไฟไหม้หรือน้ำร้อนลวก อย่างไรก็ตาม ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพระบุว่าคำกล่าวอ้างนี้ “ไม่เป็นความจริง” และอธิบายกับ AFP ว่าพวกเขาไม่แนะนำวิธีการรักษานี้ เนื่องจากการนำแป้งมาสัมผัสกับแผลเปิดอาจทำให้แผลอักเสบได้ พร้อมแนะนำว่าควรทำความสะอาดแผลไฟไหม้ด้วยน้ำเปล่าและเข้ารับการรักษาที่ถูกต้องในโรงพยาบาล

หลายโพสต์ในสื่อสังคมออนไลน์ในประเทศไทย ได้แชร์คำกล่าวอ้างเรื่องประโยชน์ของน้ำโซดาว่าสามารถรักษาอาการท้องผูก และช่วยลดความเสี่ยงโรคหัวใจ คอมเมนต์ในโพสต์แสดงให้เห็นว่าผู้ใช้สื่อสังคมออนไลน์บางคนหลงเชื่อคำกล่าวอ้างดังกล่าว อย่างไรก็ตาม ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพอธิบายกับ AFP ว่าเรื่องน้ำโซดาไม่สามารถรักษาอาการต่างๆ ได้และยังไม่มีหลักฐานที่เพียงพอ

คำกล่าวอ้างหนึ่งได้ถูกแชร์ในหลายโพสต์ทางเฟซบุ๊กในประเทศไทย พร้อมกล่าวว่าการใช้ถ่านแช่ในน้ำร่วมกับผักและผลไม้จะสามารถดูดซับสารพิษออกจากผลไม้ คำกล่าวอ้างนี้ทำให้เข้าใจผิด หน่วยงานด้านสาธารณสุขของไทยกล่าวว่าไม่แนะนำวิธีการล้างดังกล่าว เนื่องจาก “ไม่รับประกัน” ว่าจะสามารถล้างพิษออกได้ทั้งหมดจริง ขณะที่ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพกล่าวกับ AFP ว่า “ไม่แนะนำ” วิธีดังกล่าวเนื่องจากพิษอาจไม่ได้ถูกดูดซับออกทั้งหมด

คำกล่าวอ้างที่ระบุว่า “การดื่มน้ำให้ถูกเวลา” สามารถช่วยลดความดันโลหิตและป้องกันโรคหัวใจ ได้ถูกแชร์ออกไปอย่างต่อเนื่องในหลายโพสต์ทางเฟซบุ๊ก อย่างไรก็ตาม คำกล่าวอ้างนี้ทำให้เข้าใจผิด ผู้เชี่ยวชาญอธิบายว่ายังมีหลักฐานไม่เพียงพอที่จะสรุปได้ว่าการดื่มน้ำให้ถูกเวลามีประโยชน์ด้านสุขภาพนอกเหนือจากการเพิ่มความชุ่มชื่นให้กับร่างกาย

มีการเผยแพร่ข้อมูลว่าโครงการ “ล้างแอร์ช่วยชาติ 69” เป็นมาตรการที่รัฐบาลช่วยจ่ายค่าล้างเครื่องปรับอากาศ 300 บาท และจะเปิดให้ประชาชนลงทะเบียนในวันที่ 25 มีนาคม ทำให้หลายคนเข้าใจว่าเป็นข่าวปลอมหรือเป็นเพียงแคมเปญจำกัดวง จากข้อมูลล่าสุดพบว่า โครงการดังกล่าวมีอยู่จริง โดยดำเนินการผ่าน Electricity Generating Authority of Thailand (กฟผ.) เพื่อรณรงค์ให้ประชาชนดูแลเครื่องปรับอากาศและลดการใช้พลังงานไฟฟ้าในช่วงที่ต้นทุนพลังงานสูง รายละเอียดระบุว่า กฟผ. เตรียมเปิดให้ลงทะเบียนรับ ส่วนลดค่าล้างแอร์ 300 บาท จำนวนประมาณ 300,000 สิทธิ์ทั่วประเทศ โดยจำกัด 1 สิทธิ์ต่อ 1 บัตรประชาชน และเปิดลงทะเบียนช่วงวันที่ 25 มีนาคม – 23 พฤษภาคม 2569 โครงการนี้มีเป้าหมายช่วยลดค่าไฟและเพิ่มประสิทธิภาพการใช้พลังงาน ไม่ใช่การแจกเงินสดให้ประชาชนโดยตรง

มีการแชร์ข้อมูลว่า “กินโปรตีนมากทำให้ไตพัง” จนทำให้หลายคนกังวลว่าการกินเนื้อสัตว์ ไข่ หรืออาหารเสริมโปรตีนจะทำลายไตโดยตรง ความจริงคือ เมื่อร่างกายย่อยโปรตีนจะเกิดของเสียอย่างยูเรีย ซึ่งไตต้องทำหน้าที่กรองออก จึงอาจทำให้ไตทำงานหนักขึ้นได้หากได้รับโปรตีนในปริมาณสูงมากและต่อเนื่อง โดยเฉพาะในผู้ที่มีภาวะไตเสื่อมหรือเป็น Chronic Kidney Disease อยู่แล้ว แพทย์มักแนะนำให้จำกัดโปรตีนเพื่อลดภาระการทำงานของไต อย่างไรก็ตาม สำหรับคนที่ไตแข็งแรง การกินโปรตีนในปริมาณเหมาะสมตามความต้องการของร่างกาย ไม่ได้ทำให้ไตพัง ผู้เชี่ยวชาญด้านโภชนาการระบุว่าปัญหาโรคไตส่วนใหญ่มักเกี่ยวข้องกับโรคประจำตัว เช่น Diabetes Mellitus หรือ Hypertension รวมถึงพฤติกรรมอื่น เช่น การใช้ยาบางชนิดหรือกินเค็มจัด มากกว่าการกินโปรตีนเพียงอย่างเดียว

มีการแชร์โพสต์ในโซเชียลอ้างว่า “บำนาญ สส. เริ่มต้นในสมัยรัฐบาลของ Thaksin Shinawatra” โดยระบุว่ามีมติคณะรัฐมนตรีเกี่ยวกับเรื่องนี้ และกล่าวหาว่าเป็นต้นเหตุการใช้ภาษีจำนวนมาก โพสต์ดังกล่าวถูกแชร์ต่อและสร้างความเข้าใจว่าสิทธิรับบำนาญของ สส. และ สว. มีผลบังคับใช้จริงตั้งแต่นั้น อย่างไรก็ตาม ประเด็นนี้เป็นข่าวลวงที่ถูกนำมาเผยแพร่ซ้ำหลายปี โดยหน่วยงานรัฐ เช่น Anti-Fake News Center Thailand เคยออกมาชี้แจงหลายครั้ง จากการตรวจสอบพบว่า ในปี 2548 รัฐบาลขณะนั้นเคยมีการ “ยกร่าง” พระราชกฤษฎีกาเกี่ยวกับเงินประจำตำแหน่งและสิทธิได้รับบำเหน็จบำนาญของสมาชิกรัฐสภา แต่ร่างดังกล่าวถูกวิจารณ์และคัดค้านอย่างหนัก จนท้ายที่สุด ไม่ได้ประกาศใช้เป็นกฎหมาย จึงไม่มีระบบบำนาญ สส. ตามที่ถูกกล่าวอ้าง นอกจากนี้ ยังมีความสับสนระหว่าง “เงินกองทุนเพื่อผู้เคยเป็นสมาชิกรัฐสภา” ซึ่งเป็นเงินช่วยเหลือจากการสมทบของสมาชิกเอง กับ “บำนาญจากภาษี” ทำให้เกิดความเข้าใจผิดในสังคม

คลิปวิดีโอที่ถูกแชร์ในโซเชียลอ้างว่าเป็นเหตุเครื่องบินของอิสราเอลถูกอิหร่านโจมตีที่สนามบินเบน กูเรียน โดยเห็นภาพเครื่องบินจอด มีควันลอยขึ้น และผู้โดยสารจำนวนมากวิ่งอพยพลงจากเครื่องอย่างโกลาหล พร้อมข้อความภาษาอาหรับที่กล่าวถึงการล้างแค้นให้ผู้นำสูงสุดอิหร่าน ทำให้ผู้ชมเข้าใจว่าเป็นเหตุโจมตีทางทหารจริงในอิสราเอล คลิปดังกล่าวถูกโพสต์เมื่อวันที่ 1 มี.ค. 2569 และมียอดรับชมกว่า 75,000 ครั้ง อย่างไรก็ตาม เมื่อตรวจสอบย้อนกลับด้วยการค้นหาภาพ พบว่าคลิปนี้เป็นเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในสหรัฐอเมริกา ตั้งแต่วันที่ 26 ก.ค. 2568 โดยเป็นเครื่องบินของสายการบิน American Airlines ที่เกิดไฟไหม้บริเวณฐานล้อระหว่างเตรียมออกเดินทางจาก Denver International Airport ไปยังไมอามี ส่งผลให้ผู้โดยสาร 173 คนต้องอพยพลงสู่รันเวย์เพื่อความปลอดภัย สื่อใหญ่ของสหรัฐฯ เช่น NBC News, CNN และ The New York Times ต่างรายงานตรงกันว่าเป็นอุบัติเหตุด้านเทคนิค ไม่ใช่เหตุโจมตีทางทหาร

คลิปวิดีโอที่ถูกแชร์ในโซเชียลอ้างว่าเป็นภาพความเสียหายในเมืองของอิสราเอล หลังถูกอิหร่านยิงขีปนาวุธโจมตีอย่างรุนแรง จนเกิดซากอาคารพังถล่มและความเสียหายเป็นวงกว้าง โดยโพสต์ดังกล่าวถูกเผยแพร่เมื่อวันที่ 19 มี.ค. 2569 และมียอดรับชมหลายพันครั้ง ทำให้ผู้ชมจำนวนหนึ่งเข้าใจว่าเป็นเหตุการณ์ล่าสุดในอิสราเอล อย่างไรก็ตาม เมื่อตรวจสอบด้วยเครื่องมือค้นหาภาพ พบว่าคลิปเดียวกันถูกเผยแพร่ก่อนหน้านั้นเมื่อวันที่ 14 มี.ค. 2569 โดยสื่อเลบานอน เช่น MTV Lebanon และ Lebanon24 รวมถึงสื่อระหว่างประเทศอย่าง Arab News ซึ่งรายงานว่าเป็นเหตุโจมตีทางอากาศของอิสราเอลในย่าน Haret Hreik ชานเมืองทางใต้ของกรุง Beirut นอกจากนี้ สำนักข่าวระดับโลก เช่น Agence France-Presse, Reuters และ Al Jazeera ยังเผยแพร่ภาพความเสียหายจากมุมเดียวกัน พร้อมยืนยันว่าเป็นความเสียหายในเลบานอน ไม่ใช่อิสราเอล

โพสต์ในสื่อสังคมออนไลน์แชร์คำกล่าวอ้างว่าประเทศไทยมี “ตัวเลขผู้ป่วยโรคมะเร็งที่สูงที่สุดในโลก” เพราะประชาชนในประเทศรับประทานน้ำแข็งที่มีส่วนผสมของสารฟอร์มาลิน และเพราะดื่มน้ำที่มีคลอรีน แต่ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพปฏิเสธคำกล่าวอ้างนี้ โดยอธิบายว่าไม่มีหลักฐานเรื่องสารฟอร์มาลินถูกใส่เข้าไปในน้ำแข็ง นอกจากนี้ สารคลอรีนที่ใช้ฆ่าเชื้อโรคในน้ำประปาถูกควบคุมด้านความปลอดภัยและไม่ก่อให้เกิดโรคมะเร็ง จากข้อมูลขององค์การอนามัยโลก ประเทศไทยไม่ได้มีตัวเลขผู้ป่วยโรคมะเร็งที่สูงที่สุดในโลก

คำกล่าวอ้างที่ระบุว่าชุดตรวจโควิด-19 ชนิดแอนติเจน “ไม่สามารถระบุไวรัสได้” “เนื่องจากเป็นเพียงอุปกรณ์ตรวจภูมิต้านทานร่างกาย” ได้ถูกแชร์หลายพันครั้งในโพสต์ทางเฟซบุ๊ก โพสต์ดังกล่าวได้แชร์ภาพผลส้มพร้อมผลตรวจที่เป็นบวก ข้างๆ สบู่ที่แสดงผลตรวจโควิดเป็นลบ ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพอธิบายกับ AFP ว่าชุดตรวจถูกใช้ผิดวัตถุประสงค์ และยืนยันว่าชุดตรวจแอนติเจนมีความแม่นยำถ้าใช้ถูกวิธี

คำกล่าวอ้างว่าวัตถุดิบในส้มตำสามารถช่วยป้องกันไวรัสโคโรน่าสายพันธุ์ใหม่ได้ คำกล่าวอ้างนี้เป็นเท็จ ณ เดือนเมษายน 2563 ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพกล่าวว่ายังไม่มีหลักฐานยืนยันคำกล่าวอ้างนี้ องค์การอนามัยโลกย้ำว่าการใส่หน้ากาก การเว้นระยะห่างทางสังคม และการล้างมืออย่างสม่ำเสมอเป็นวิธีการป้องกันการติดเชื้อที่มีประสิทธิภาพมากที่สุด